7 Μυστικά για την ανατροφή των παιδιών σας

ευτυχισμένη οικογένεια

Οι γονείς συχνά αγχώνονται για το πώς πρέπει να αναθρέψουν τα παιδιά τους. Ειδικά σε εποχές όπως αυτή που διανύουμε, τα ερωτηματικά, οι ανησυχίες και οι απορίες τους συσσωρεύονται. Τι πρέπει να γνωρίζουν; Υπάρχουν μυστικά και αλήθειες που ξεπερνούν κάθε κρίση;

 

Η οικογενειακή μας βιβλιοθήκη είναι γεμάτη βιβλία, κυρίως αμερικανών παιδοψυχολόγων, που αφορούν στην ανατροφή των παιδιών, οι οποίοι με πηχυαίους τίτλους ευαγγελίζονταν ότι αποκάλυπταν μαγικές συνταγές για το πώς μεγαλώνει κανείς τα παιδιά του, κάτι δηλαδή σαν οδηγίες χρήσης!

Τη δεκαετία του ’80 αλλά και νωρίτερα ήταν της μόδας, ειδικά στην Αμερική και τη Δυτική Ευρώπη, η παιδοψυχολογία για το ευρύ κοινό, που υποσχόταν στους γονείς να τους διευκολύνει στο τιτάνιο έργο της ανατροφής των παιδιών τους. Χαρακτηριστικά θυμάμαι ως παιδί τα πηγαδάκια των μεγάλων να συζητούν εκφράζοντας τεράστια απορία για ένα νέο ρεύμα που υπαγόρευε ως χείριστο τρόπο τιμωρίας ακόμη και ένα χτύπημα στον ποπό, τη στιγμή που το ξύλο εκθειαζόταν ακόμη και μέσα στις ελληνικές ταινίες! Οι παιδοψυχολόγοι πολύ σωστά επισήμαναν ότι το ξύλο ως τιμωρία δεν είναι ούτε αποδεκτή ούτε διδακτική λύση, όμως οι γονείς που εκείνη την εποχή την εύρισκαν πολύ αποτελεσματική μέθοδο απορούσαν με τις νέες εξελίξεις!

Από τότε το θέμα προχώρησε αρκετά. Νέα βιβλία, «σχολές» γονέων, σεμινάρια, οικογενειακοί σύμβουλοι μπήκαν στο παιχνίδι τού να βοηθήσουν τους γονείς να τα βγάλουν πέρα με τις δυσκολίες στην ανατροφή των παιδιών τους. Η εμπειρία των επιστημόνων μεγάλωσε και οι λύσεις έχουν πρακτικό αντίκρισμα. Έτσι, πλέον έχουμε περάσει στην εποχή των τηλεοπτικών νταντάδων, που προτείνουν έξυπνες λύσεις για τα καθημερινά προβλήματα των γονέων! Εμείς συγκεντρώσαμε τη γνώση σε 7 μικρά και έξυπνα μυστικά, που σίγουρα θα κάνουν το έργο σας πιο απλό!.

  1. Ενημερωθείτε, ακούστε, διαβάστε! Οι περισσότεροι γονείς που πελαγώνουν με τα παιδιά τους θα μπορούσαν να ωφεληθούν τα μέγιστα εάν διάβαζαν έστω και ένα βιβλίο για τις θεμελιώδεις αρχές τις ανάπτυξης των παιδιών. Σήμερα, που η γνώση έχει εκσυγχρονιστεί, ακόμη και οι νέοι γονείς που δεν έχουν καμία εμπειρία με παιδιά μπορούν τουλάχιστον να αποφύγουν το… εγκεφαλικό, διαβάζοντας βασικά πράγματα που αφορούν τα παιδιά. Αυτό δεν σημαίνει να γίνετε γιατροί ή παιδοψυχολόγοι! Άλλωστε η υπερβολική γνώση μπορεί να σας βλάψει και να σας αγχώσει περισσότερο αντί να σας βοηθήσει.
  2. Πειθαρχία δεν σημαίνει να έχετε παιδιά-στρατιωτάκια! Η έννοια της πειθαρχίας είναι τελικά εξαιρετικά παρεξηγημένη. Συχνά οι γονείς θεωρούν ότι το δίλημμα της ανατροφής είναι το εξής: ή τιμωρώ το παιδί για να συμμορφωθεί ή το αφήνω να κάνει ό,τι θέλει! Τα πράγματα όμως δεν είναι τόσο απλά. Το μυστικό του έξυπνου γονιού είναι ένας κανόνας που ισχύει και στον εργασιακό χώρο: ευελιξία και προσαρμοστικότητα. Δεν είναι οι μόνοι δρόμοι το «στρατιωτικό καθεστώς» ή η απόλυτη ελευθερία. Υπάρχουν πολλές άλλες λύσεις που σας επιτρέπουν και να θέτετε όρια αλλά και να μη στερείτε τον αυθορμητισμό από τα παιδιά. Η πειθαρχία σχετίζεται περισσότερο με την επανάληψη της σωστής συμπεριφοράς, όχι με τη στέρηση και την τιμωρία της κακής. Κάθε μέρα οι γονείς πρέπει να είναι σε θέση να αφουγκραστούν τις ανάγκες των παιδιών τους και ανάλογα να βρουν έξυπνους τρόπους για να τα νουθετήσουν. Σας φαίνεται πολύπλοκο; Και όμως συχνά τα ίδια τα παιδιά υποδεικνύουν τον τρόπο που πρέπει να γίνει και πάνω απ’ όλα εκτιμούν τη θετική συμπεριφορά. Κλασικό παράδειγμα; Πόσες φορές είπατε «όχι» στο παιδί σας και την επόμενη στιγμή παραβίασε την εντολή σας;
  3. Η εμπιστοσύνη είναι «χρυσή» τεχνική! Πολλοί γονείς αμφισβητούν τον εαυτό τους για το αν οι τεχνικές τους έχουν αποτέλεσμα ή όχι στα παιδιά τους αλλά και για το αν κάνουν κάτι σωστά. Αυτό που συχνά ξεχνούν είναι να χρησιμοποιούν το ένστικτό τους αλλά και να εμπιστεύονται τόσο τον τρόπο που λειτουργούν όσο και το ίδιο τους το παιδί! Δεν πρέπει να ξεχνάτε ότι τα μικρά παιδιά διαβάζουν τη γλώσσα του σώματος και τα υπόγεια μηνύματα που τους στέλνετε. Εάν λοιπόν αμφιβάλετε για τον εαυτό σας τότε θα σας αμφισβητήσουν από μικρή ηλικία! Από πού μπορείτε να εξάγετε αυτή την εμπιστοσύνη; Γνωρίστε τον εαυτό σας, ακούστε το ένστικτό σας, αναγνωρίστε τις αδυναμίες σας και παραδεχτείτε τα λάθη σας. Κανείς δεν έχει δικαίωμα να σας κατηγορήσει και κανείς δεν γεννήθηκε με δίπλωμα γονιού! Ένας γονιός με αυτοπεποίθηση μπορεί να έχει πειθαρχημένα παιδιά γιατί γνωρίζουν ότι η μαμά και ο μπαμπάς εννοούν ό,τι λένε και δεν αμφιταλαντεύονται! Είναι πολύ σημαντικό να παραμένετε πιστοί στις απόψεις σας αλλά και στους κανόνες που θεσπίζετε ώστε να μην περνάτε λάθος μηνύματα στο παιδί.
  4. Το κέντρο του κόσμου είστε και εσείς και το παιδί σας, όχι μόνο το παιδί. Ένα τυπικό λάθος, κατά κύριο λόγο, των ελλήνων γονέων είναι ότι ανάγουν τα παιδιά τους σε αυτοσκοπό παραμερίζοντας τις δικές τους ανάγκες. Ξεχάστε τη λέξη «αυτοθυσία». Δεν έχει νόημα να αφοσιωθείτε με την καταπιεστική έννοια του όρου στα παιδιά σας και μετά να τους το «χτυπάτε». Το να γίνετε γονιός σημαίνει σίγουρα να θυσιάσετε λίγη από την ελευθερία σας αλλά όχι την προσωπικότητά σας. Επιπλέον τα λάθη που κάνει το παιδί σας δεν είναι απαραίτητα ευθύνη σας. Μια τέτοια καταπιεστική στάση οδηγεί τους γονείς σε μεγαλύτερο άγχος και αντίστοιχα πιέζει τα παιδιά, με αποτέλεσμα να αντιδρούν με λάθος τρόπο. Ακόμη ένα λάθος των γονέων είναι η προσπάθειά τους να ελέγχουν τις αποφάσεις των παιδιών τους με το αιτιολογικό ότι εκείνοι ξέρουν καλύτερα. Και όμως δεν μπορείτε συνέχεια να αποφασίζετε για το παιδί σας, ακόμη και στη νηπιακή ηλικία. Σίγουρα δεν θα του δώσετε σπίρτα να παίξει ούτε θα το αφήσετε μόνο του μέσα στην μπανιέρα, αλλά μπορείτε να το αφήσετε να προσπαθήσει έστω να δέσει τα κορδόνια του ή να βάλει την μπλούζα του, ακόμη κι αν δεν τα καταφέρει. Είναι πολύ σημαντικό για την ομαλή ψυχοσωματική ανάπτυξη του παιδιού να το αφήνετε να παίρνει πρωτοβουλίες, ανάλογα με την ηλικία του πάντοτε, φυσικά!
  5. Φροντίστε τον εαυτό σας. Πολύ συχνά οι γονείς καταλήγουν απομονωμένοι από φίλους και γνωστούς, στρεσαρισμένοι, θυμωμένοι και κυρίως πολύ κουρασμένοι από την προσπάθεια. Κανένας δεν αντιλέγει ότι η ανατροφή των παιδιών δεν είναι εκδρομή ούτε λείπουν οι στιγμές κούρασης. Όμως το να αφήνεστε να σας παρασύρει η προσπάθεια χωρίς καν να εξασφαλίζετε έστω και έναν δεκάλεπτο καφέ με μια φίλη θα σας εξαντλήσει. Το να αλλάζετε παραστάσεις θα σας βοηθήσει να σκεφτείτε πιο καθαρά και να δείτε τα πράγματα από άλλη γωνία. Μια εξαιρετική λύση είναι να συναντιέστε με άλλους γονείς ώστε να νιώθετε άνετα να συζητήσετε όλα όσα σας απασχολούν και να ανταλλάσσετε απόψεις. Ακόμη κι αν δεν βρίσκετε χρόνο για να συναντήσετε μια φίλη, μιλήστε μαζί της στο τηλέφωνο. Κανείς δεν σας προτείνει να βγαίνετε κάθε Σάββατο. Άλλωστε τα Σαββατοκύριακα πρέπει να είναι αφιερωμένα στα παιδιά. Το να ξεκλέψετε όμως αραιά και πού χρόνο για καφεδάκι με μια φίλη ή έναν φίλο δεν είναι κατακριτέο!
  6. Υπάρχει διαφορά ανάμεσα στο να δεχτείτε το παιδί σας όπως είναι και στο να σας αρέσουν τα πάντα σε αυτό. Η παροιμία «η καρακάξα το παιδί της έβλεπε πιο όμορφο» είναι αρκετά περιγραφική ενός γονεϊκού συνδρόμου που μακροπρόθεσμα βλάπτει το παιδί. Οι γονείς έχουν την τάση να εξιδανικεύουν το παιδί τους και δεν έχουν άδικο, από την άποψη ότι στο παιδί τους βλέπουν μέρος του εαυτού τους. Το ίδιο ισχύει και με τα παιδιά. Δεν είναι δυνατόν ένα παιδί να έχει μόνο καλά ή ακόμη και τα ελαττώματά του να τα θεωρείτε τέλεια! Πρέπει να δεχτείτε ότι το παιδί σας έχει καλά και λιγότερο καλά στοιχεία. Αν ένα παιδί από μικρό είναι ξεροκέφαλο, το να του πηγαίνουν διαρκώς οι γονείς κόντρα για να του αλλάξουν μυαλό θα οδηγήσει σε μια κατάσταση μόνιμης διαμάχης στο σπίτι. Δεχτείτε το γεγονός ότι το παιδί σας δεν δέχεται πολλά πράγματα και αφήστε του το περιθώριο να κάνει αυτό που πιστεύει, ώστε εάν χρειαστεί να πάθει για να μάθει.
  7. Μη βλέπετε το δέντρο χάνοντας το δάσος. Το μεγάλωμα ενός παιδιού είναι μια διαδρομή, όχι ένας προορισμός. Αυτό σημαίνει ότι ναι μεν το τρίπτυχο «μαμ-κακά-νάνι» είναι βασικό για ένα μωρό ή ένα παιδί, όμως εξίσου σημαντική είναι μια αγκαλιά και ένα χαμόγελο. Το παιδί δεν θα σας κρατήσει μούτρα γιατί μια μέρα δεν μαγειρέψατε εάν το υποδεχτείτε με μια μεγάλη αγκαλιά και βγείτε έξω για φαγητό. Πρέπει να σκέφτεστε μακροπρόθεσμα για το τι θα θέλατε να μάθει το παιδί σας στη ζωή του. Για παράδειγμα τσακώνονται τα δυο σας παιδιά και μπαίνετε στη μέση για να τα χωρίσετε. Προσωρινά το πετυχαίνετε, όμως εάν το κάνετε συνέχεια δεν θα τους επιτρέψετε να μάθουν μόνα τους να λύνουν τα προβλήματά τους και να διαπραγματεύονται, ικανότητες, σημαντικές για τη ζωή τους. Μια άλλη πτυχή τού να βλέπετε τη γενικότερη εικόνα είναι η σχέση γονιού και παιδιού. Εάν κατανοήσετε ότι είστε ο γονιός και είναι το παιδί σας, ότι δεν είστε αντίπαλοι, φίλοι, συνομήλικοι κ.τ.λ. θα βοηθηθείτε στο να διατηρήσετε τις ευαίσθητες ισορροπίες μεταξύ σας, να σέβεστε πραγματικά ο ένας τον άλλον αλλά και να αποδεχτείτε το παιδί σας όπως είναι, χωρίς να προσπαθείτε να το κάνετε κάτι που δεν είναι.

 

Χρήσιμη συμβουλή

Το να δεχτείτε ότι χρειάζεστε τη συμβουλή ενός άλλου ανθρώπου και μάλιστα ειδικού επιστήμονα, όπως ενός οικογενειακού συμβούλου, δεν είναι ούτε μεμπτό ούτε κατακριτέο αλλά ούτε σημαίνει ότι έχετε ψυχολογικό πρόβλημα! Αντίθετα αυτό δείχνει ότι αντιμετωπίζετε ώριμα τα προβλήματά σας και δέχεστε ότι υπάρχει και άλλος τρόπος!

Επισκεφτείτε ένα μεγάλο βιβλιοπωλείο και ενημερωθείτε για έγκυρα βιβλία που μπορούν να σας βοηθήσουν στο γονεϊκό σας έργο.

 

Με τη συνεργασία της ψυχοθεραπεύτριας-οικογενειακής συμβούλου, Χαράς Παπασαράντη.

 

happy baby